Jak mówi cytowana już Irena Stasiewicz – Jasiukowa, książki pisane przez Waldemara Voisé nie należą do lektur łatwych: „wymagają bowiem rozległej wiedzy z historii różnych dyscyplin i umiejętności kojarzenia, aby nadążyć za biegiem myśli Autora i jego błyskotliwymi metaforami, przenoszeniem się z jednego stulecia w drugie, swobodna wędrówka po rozległych rozmiarach. I tak W. Voisé - podobnie jak Swift – nie podaje w swych ksią... (więcej)

Jak mówi cytowana już Irena Stasiewicz – Jasiukowa, książki pisane przez Waldemara Voisé nie należą do lektur łatwych: „wymagają bowiem rozległej wiedzy z historii różnych dyscyplin i umiejętności kojarzenia, aby nadążyć za biegiem myśli Autora i jego błyskotliwymi metaforami, przenoszeniem się z jednego stulecia w drugie, swobodna wędrówka po rozległych rozmiarach. I tak W. Voisé - podobnie jak Swift – nie podaje w swych książkach recept, lecz wysuwa tylko propozycje, które czytelnik winien rozważyć. Jest to, nieustanny dialog z odbiorcą tekstu, dialog pobudzający do myślenia. Błyskotliwe pomysły, oryginalne kojarzenia postaci w czasie i w przestrzeni winne były – w intencji Autora - zainteresować odbiorców w tym stopniu, by uaktywniać ich myśl i wyobraźnię. Sposób myślenia Profesora nie mieścił się w żadnych stereotypach. Historia nauki w ujęciu Waldemara Voisé, aczkolwiek niepozbawiona fantazji Supervielle’a (francuski poeta i nowelista[1884-1960]), jest filozoficzną historią nauki różniącą się zasadniczo od kronikarskiego zapisu minionych wydarzeń.” Dlatego też Profesor Waldemar Voisé mawiał „historia nauki nie może być antykwariatem przedmiotów zbędnych, zakurzonych”. Na bogaty dorobek profesora składają się książki, eseje, artykuły i referaty wygłaszane na międzynarodowych sympozjach i kongresach, przy zachowaniu pierwotnej wersji językowej: francuskiej, włoskiej, niemieckiej i angielskiej drukowane w różnych wydawnictwach zagranicznych. Irena Stasiewicz -Jasiukowa wymienia wiele pozycji(bibliografia prac Profesora liczy około 250 pozycji w tym znaczna część obcojęzyczna). Moją uwagę zwróciły: „Europolonica” – zbiór studiów omawiających cyrkulację polskiej myśli naukowej w świecie na przestrzeni dziejów. Na kartach tej książki pojawiają się : Mikołaj Kopernik, Andrzej Frycz Modrzewski, Maciej Miechowita, Jan Herburt; „Po co podróżował Guliwer ” – jak pisze I.S.J. jest to „erudycyjny, a przy tym głęboko ludzki tekst; „Myśliciele i praktycy” – książeczka poświęcona nauce greckiej, a rozpoczyna go motto Henryka Elzenberga(o nim też pisał Profesor), które brzmi „Jednym z uroków zajmowania się historią ducha greckiego jest to, że wyobraźnia jest tam tak inteligentna, a inteligencja tak przepojona wyobraźnią”. Właśnie to motto ” wywarło wpływ na sposób ujęcia tematu, przemawiający nie tylko do umysłu lecz także do wyobraźni człowieka”. Jeżeli wśród czytających ten tekst będą zamiłowani czytelnicy, to być może któraś z wymienionych przeze mnie pozycji przypadnie im do gustu. Ja gdy tylko skończę pisać ten tekst rozpoczynam poszukiwania książki „Myśliciele i praktycy.”
Notki te by nie zostały napisane, gdyby nie praca Ireny Stasiewicz –Jasiukowej i udostępnienie jej mnie przez panie Dorotę Peczlewicz i Dorotę Kozłowską z Biblioteki Instytutu Historii Nauki PAN. Wszystkim trzem Paniom serdecznie dziękuję, bo dzięki nim miałam wspaniała „ucztę duchową” czytając przesłany mi materiał i wielką przyjemność pisząc te teksty. (mniej)

Imponujący jest życiorys Waldemara Voisé. Ukończył 3 fakultety: prawo we Lwowie(asystent wolontariusz w Krakowie; dyplom doktorancki z historii nauk politycznych); adiunkt UMK w Toruniu – dyplom z filozofii ścisłej; studiował muzykologię w Poznaniu. Był profesorem nadzwyczajnym i zwyczajnym. Wyjeżdżał za granicę jako stypendysta Ecole Pratique en Science Sociales w Paryżu. Był członkiem : paryskiej Akademie Internationale d’ Histoire des Science oraz... (więcej)

Imponujący jest życiorys Waldemara Voisé. Ukończył 3 fakultety: prawo we Lwowie(asystent wolontariusz w Krakowie; dyplom doktorancki z historii nauk politycznych); adiunkt UMK w Toruniu – dyplom z filozofii ścisłej; studiował muzykologię w Poznaniu. Był profesorem nadzwyczajnym i zwyczajnym. Wyjeżdżał za granicę jako stypendysta Ecole Pratique en Science Sociales w Paryżu. Był członkiem : paryskiej Akademie Internationale d’ Histoire des Science oraz Leibniz Gesellschaft w Hanowerze. Organizował Zakład Historii Nauki PAN, tworząc kadrę naukową i przyczyniając się w znacznym stopniu do osiągnięć naukowych tej placówki. W czasie okupacji pracował w Instytucie Biologicznym założonym przez Rudolfa J. Weigla jako „karmiciel wszy”(praca ta pozwoliła jemu i wielu innym przetrwać ). Ożeniony z Ireną Bilczyńską, historykiem sztuki, która była wieloletnim dyrektorem Muzeum Narodowego w Wilanowie, miał dwóch synów: Roberta i Krzysztofa(obaj od lat przebywają we Francji). Wysoko cenił i serdecznie lubił swoją teściową, z której promieniował spokój i pogoda ducha, pozwalające wraz z żoną Ireną stworzyć Profesorowi dom pełen ciepła i atmosfery korzystnej dla pracy twórczej. Wśród Jego znajomych i przyjaciół byli :Zbigniew Herbert, Stefan Banach, Henryk Elzenberg, Tadeusz Czeżowski, Bogdan Suchodolski. Tęsknotę za rodzinną ziemią lwowską Waldemar Voise koił dzięki pracom malarza Huculszczyzny Kazimierza Sichulskiego. Jego ulubionym mottem był dwuwiersz z „Beniowskiego" : „Każdy z nas miał kraj młodości szczęśliwy, kraj co się nigdy w myślach nie odmienia”.
W roku 1982 Waldemar Voisé wyjechał do Francji, niestety nie wiem czy powrócił do kraju, bo autorka wspomnień , z których korzystałam o tym nie mówi, a i ja nie znalazłam stosownej informacji w internecie. Od bibliotekarki, która udostępniła mi fragmenty artykułu Ireny Stasiewicz – Jasiukowej, dowiedziałam się, że zmarł. Osiemnastego lipca tego roku przypada 89 rocznica jego urodzin. Myślę, że to dobry powód do powstania tego tryptyku o niezwykłym człowieku, wybitnym humaniście i uczonym. Kiedy mamy możliwość obcować z takimi osobami jak Profesor Waldemar Voisé, to sami stajemy się lepsi, wrażliwsi, bardziej pragniemy dążyć do doskonałości, bo dobre przykłady pociągają. (mniej)

Pierwszy rok studiów był znamienny nie tylko dlatego, że rozpoczynał 4-letnią mordęgę o wiedzę. Uczęszczaliśmy wtedy na wykłady „Z historii nauk humanistycznych”, które prowadził profesor Waldemar Voisé. Był to chyba jedyny wykładowca, na zajęciach którego frekwencja wynosiła sto procent. Jego wykłady, to były opowieści, których słuchało się z rozdziawioną gębą. Nie tylko ja miałam dylemat czy go słuchać czy robić nota... (więcej)

Pierwszy rok studiów był znamienny nie tylko dlatego, że rozpoczynał 4-letnią mordęgę o wiedzę. Uczęszczaliśmy wtedy na wykłady „Z historii nauk humanistycznych”, które prowadził profesor Waldemar Voisé. Był to chyba jedyny wykładowca, na zajęciach którego frekwencja wynosiła sto procent. Jego wykłady, to były opowieści, których słuchało się z rozdziawioną gębą. Nie tylko ja miałam dylemat czy go słuchać czy robić notatki przydatne do egzaminu. Bardzo szybko wzięliśmy się na sposób, kiedy jedna osoba słuchała, druga przez kalkę maszynową robiła notatki i potem się nimi wymieniałyśmy. Ja byłam pod tak wielkim urokiem profesora, że w księgarni im. Bolesława Prusa mieszczącej się naprzeciwko Uniwersytetu kupiłam książkę „Nowożytne społeczności uczonych”. Gdy przeczytałam krótką notkę biograficzną, zamieszczoną na odwrocie okładki, to mój podziw dla pana profesora jeszcze wzrósł. Kiedy postanowiłam prowadzić bloga, a wśród kategorii zamieścić „ciekawych ludzi”, to nazwisko tego wspaniałego człowieka jako jedno z pierwszych przyszło mi na myśl. Urodzony we Lwowie w 1920 należał do pokolenia, z którego ludzie byli i zawsze będą dla mnie moralnymi autorytetami. Cechowała ich rozległa wielokierunkowa wiedza, byli osobami o szlachetnym charakterze i ogromnej pogodzie ducha, pomimo przeżyć, które były ich udziałem. Dzisiaj próbując napisać tę notkę, szperałam w Internecie, by odświeżyć i poszerzyć swoją wiedzę na temat Profesora, bo jakby nie patrzeć, od momentu kiedy miałam z nim styczność minęło 35 lat. Trafiłam do Biblioteki Instytutu Historii Nauki PAN, gdzie bardzo uprzejma pani obiecała mi przesłać informacje o Waldemarze Voisé, które zostały zamieszczone w „Księdze Jubileuszowej” tegoż instytutu. Nadesłany materiał, to obszerne fragmenty z książki Ireny Stasiewicz-Jasiukowej „Zawiesić w czasie. O polskich historykach nauki i kultury”(Warszawa 2002). Czytając te wspomnienia odmłodniałam o 35 lat. Styl jakim są one napisane, przypomina wykłady Profesora: prostota wypowiedzi, lekkość i przedstawianie faktów w niemal anegdotyczny sposób( takie mam skojarzenia kiedy czytam ten tekst) . Gdybym żyła jeszcze raz tyle, co żyłam i gdybym ukończyła nawet kilka fakultetów, to mój język byłby zbyt ubogi, by w sposób zwięzły, a jednocześnie bardzo trafny opisać sylwetkę Waldemara Voisé. Dlatego też zacytuję panią I.Stasiewicz-Jasiukową, bo choć zdania będą wyrwane z kontekstu, to jednak każde z nich mówi o cechach Profesora, które sprawiły, że był On dla mnie tak niezwykły. Podobno ulubioną lekturą profesora były „Podróże Guliwera” J. Swift’a dlatego tytuł tej części wspomnień nawiązuje do tej książki i do jednej z prac Profesora.
„W pamięci współpracowników, uczniów, znajomych i przyjaciół utrwalił się Jego wizerunek: osoby bezpośredniej w sposobie bycia, łatwo nawiązującej kontakty z otoczeniem, o rozległych i wielostronnych zainteresowaniach oraz błyskotliwej inteligencji. Intelektualista wysokiej klasy europejskiej, poliglota, utrzymujący kontakt z uczonymi całego świata, traktował jednocześnie ze swoistą żartobliwą nonszalancją zarówno naukowe tytuły i stanowiska, jak i nazbyt zinstytucjonalizowane formy uprawiania nauki. Dezaprobował on, oczywiście nie tylko rozpowszechnioną w Polsce tytułomanię, lecz przede wszystkim był wrogiem wszelkich uprzedzeń i przesądów, zniewalających umysł człowieka i tym samym wywierających wpływ na jego postępowanie. Profesorowi Voisé były obce wszelkie przesądy narodowościowe, religijne czy społeczne. Inteligencja, uczciwość i słowność – te trzy cechy stanowiły u Waldemara Voisé kryterium oceny człowieka. Który z portretów Waldemara Voisé jest najprawdziwszy? Czy ten, odsłaniający jego poszukiwania sensu istnienia, „wysp szczęśliwych” i form współżycia z czasem(autorka nawiązuje tutaj do rozważań Profesora zawartych w pracy „Po co podróżował Guliwer”); czy ten ukazujący osobę bezpośrednią w kontaktach z otoczeniem, dowcipną i błyskotliwą w rozmowie; czy też ten na którym widzimy jednostkę ograniczoną ramami norm postępowania, obowiązujących wszystkich bez wyjątku. Wydaje mi się, że każdy z tych konterfektów(obrazów, wizerunków) ukazuje prawdziwe rysy złożonej wielowarstwowej osobowości Profesora Voisé, który tylko przy powierzchniowych, ulotnych kontaktach mógł uchodzić za osobę nieskomplikowaną, mającą do „najlepszego ze światów” stosunek jednoznacznie pozytywny. Skrzący dowcipem codzienny sposób bycia nie podpowiadał, że pod tą osłoną mogą istnieć jakieś podteksty”. Tyle Irena Stasiewicz – Jasiukowa, a ja mogę dodać, że podpisuję się pod tą charakterystyką w całej rozciągłości.
(mniej)